Eczacı ne iş yapar?
Serbest eczanede çalışan bir eczacı reçeteleri kontrol eder, ilaçları hastaya teslim ederken kullanım şeklini, dozunu, yan etkilerini ve diğer ilaçlarla etkileşimini anlatır. Reçetesiz satılabilen ürünler konusunda danışmanlık verir ve gerektiğinde hastayı hekime yönlendirir. Hastane eczacıları ilaç yönetimi, klinik eczacılık ve tedavi ekiplerine danışmanlık yaparken; endüstride çalışan eczacılar ilaç geliştirme, üretim, kalite kontrol ve ruhsatlandırma süreçlerinde görev alır.
Eğitim yolu
- YKS: Eczacılık fakülteleri sayısal (SAY) puan türüyle öğrenci alır.
- Eczacılık fakültesi (5 yıl): Kimya, biyoloji, farmakoloji, farmasötik teknoloji, farmakognozi, toksikoloji ve klinik eczacılık gibi dersler okunur. Laboratuvar çalışmaları eğitimin önemli bir parçasıdır.
- Staj: Eğitim boyunca serbest eczane ve hastane eczanesi stajları yapılır.
- Mezuniyet: Diploma tescili sonrası eczacı unvanıyla çalışmaya başlanabilir. Serbest eczanede çalışmak için ilgili eczacı odasına kayıt gerekir.
- Lisansüstü: Klinik eczacılık, farmakoloji, farmasötik kimya gibi alanlarda yüksek lisans ve doktora yapılabilir.
Eczane açmak
Serbest eczane açmak, 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Kanunu ve ilgili yönetmeliklerle düzenlenir. Eczane açılacak yerler nüfus ve mesafe gibi ölçütlere göre belirlenir ve eczacıların "hizmet puanı" gibi kriterlere göre sıralandığı bir süreçle izin verilir. Süreç il sağlık müdürlükleri ve Sağlık Bakanlığı tarafından yürütülür. Yeni mezunların eczane açmadan önce bir süre yardımcı eczacı ya da mesul müdür olmayan eczacı olarak deneyim kazanması yaygındır. Güncel kuralları Türk Eczacıları Birliği ve Sağlık Bakanlığı duyurularından takip et.
Çalışma alanları
- Serbest eczaneler
- Kamu ve özel hastane eczaneleri
- İlaç endüstrisi: Ar-Ge, üretim, kalite kontrol ve güvence, ruhsatlandırma, tıbbi danışmanlık
- İlaç depoları
- Kamu kurumları: Sağlık Bakanlığı, Türkiye İlaç ve Tıbbi Cihaz Kurumu
- Akademi ve araştırma
- Kozmetik ve takviye edici gıda sektörü
Hangi beceriler gerekir?
- Kimya ve biyoloji temeli
- Dikkat ve titizlik; doz ve etkileşim hatası hayati olabilir
- Hastayla anlaşılır iletişim
- Etik değerlere bağlılık
- İşletme yönetimi bilgisi (serbest eczane için)
- Sürekli öğrenme; yeni ilaçlar ve tedavi kılavuzları düzenli olarak güncellenir
Bu meslek sana uygun mu?
Kimyaya ve sağlık bilimlerine ilgin varsa, insanlarla çalışmayı ve onlara bilgi vermeyi seviyorsan eczacılık uygun bir seçim olabilir. Serbest eczanede çalışmak sağlık hizmetinin yanında ticari bir işletme yönetmeyi de gerektirir; endüstri ve hastane yolları ise farklı bir çalışma düzeni sunar. Bir eczanede birkaç gün gözlem yapmak mesleği tanımanın en kolay yoludur.
Eczacılık öğrencisi için ilk adımlar
- Farmakoloji derslerini ezber yerine mekanizmalarıyla öğren; hastaya anlatırken en çok bu bilgi işine yarar.
- Stajlarını hem serbest eczanede hem hastanede yaparak iki ortamı da tanı.
- İlaç endüstrisiyle ilgileniyorsan kalite ve ruhsatlandırma alanlarındaki yaz programlarını araştır.
- Hastalarla iletişim, eczane işletmeciliği ve sosyal güvenlik kurumu reçete kuralları gibi pratik konuları öğren.
- Meslek odasının mezun ve stajyer etkinliklerine katılarak meslektaş ağını erken oluştur.