Bilet nasıl alınır?
Otobüs biletini üç yoldan alabilirsin:
- Firmanın sitesi ya da uygulaması: Kampanyaları ve koltuk seçeneklerini doğrudan görürsün.
- Bilet karşılaştırma siteleri: Farklı firmaların saat ve fiyatlarını bir arada görmek için kullanışlıdır.
- Otogar gişesi ve yazıhaneler: Son dakika yolculuklarında hala işe yarar.
Bilet alırken kimlik numaranı doğru gir. Yolculuk sırasında kimlik kontrolü yapılabilir; biletteki isimle kimliğin uyuşmalıdır. Elektronik bilet telefonda gösterilebilir, ayrıca çıktı almana gerek yoktur.
Koltuk seçerken dikkat: Türkiye'de firmalar genelde yalnız seyahat eden yolcunun yanına farklı cinsiyetten bir yolcu satmaz. Bu yüzden sistem bazı boş koltukları sana kapalı gösterebilir.
Bagaj hakkı
- Bilet ücretine belirli bir ağırlığa kadar bagaj dahildir. Sınır ve fazla bagaj ücreti firmaya göre değişir; biletin ya da firmanın sitesinde yazar.
- Bagajını otobüsün altına verirken mutlaka bagaj fişi iste. Fiş, bagajın kaybolursa ya da zarar görürse firmadan talepte bulunmanın en önemli kanıtıdır.
- Değerli eşyalarını, ilaçlarını, belgelerini ve elektronik cihazlarını yanında, el bagajında taşı.
- Bagaj kaybolur ya da hasar görürse hemen firma görevlisine bildir ve tutanak tutulmasını iste.
- Patlayıcı, yanıcı ve tehlikeli maddeler bagajda taşınamaz.
Bilet iptali ve açığa alma
İptal ve değişiklik kuralları firmadan firmaya değişir. Genel uygulamalar şöyledir:
- İptal: Hareket saatinden belirli bir süre öncesine kadar iptal edip ücret iadesi alabilirsin. İade tam ya da kesintili olabilir.
- Açığa alma: Bileti iptal etmek yerine açığa alırsın; ücret firmada kalır ve belirli bir süre içinde başka bir sefer için kullanırsın.
- Hareket saatine çok yakın: Kalkışa çok az kala ya da kalkıştan sonra iptal çoğu zaman mümkün olmaz.
Firmanın iptal koşullarını bileti alırken oku. İnternetten aldığın bileti genelde aynı siteden iptal ya da açığa alabilirsin. Sefer firma tarafından iptal edilirse ücretinin iadesini ya da başka bir sefere aktarılmasını isteyebilirsin.
Molalar ve sürücü dinlenmesi
Uzun yolculuklarda otobüs genelde birkaç saatte bir dinlenme tesisinde mola verir. Molalar hem senin dinlenmen hem de sürücünün yasal dinlenme süresi içindir. Sürücülerin kesintisiz araç kullanma süreleri ve dinlenme araları mevzuatla sınırlandırılmıştır; uzun seferlerde iki sürücü bulunur.
- Molada otobüsten inerken muavine mola süresini sor ve otobüsün plakasını ya da firma adını not et. Tesislerde aynı firmanın birden fazla otobüsü olabilir.
- Mola süresine uy; otobüs belirli bir süre sonra yolcuları sayıp hareket eder.
- Yolculuk boyunca emniyet kemerini tak. Otobüslerde emniyet kemeri takmak zorunludur.
Gece yolculuğunda yanına ince bir hırka, boyun yastığı ve şarj kablosu almak işine yarar. Koltukların çoğunda priz ya da USB girişi olsa da her otobüste bulunmayabilir. Uzun yolda bol su iç ve molalarda biraz yürü; uzun süre hareketsiz oturmak bacaklarda şişlik yapabilir.
Şikayet ve hakların
- Sorun yaşarsan önce firmaya yazılı başvur ve bilet bilgilerini sakla.
- Çözüm çıkmazsa Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'nın şikayet kanallarına ya da CİMER'e başvurabilirsin.
- Tüketici uyuşmazlıklarında tutar sınırına göre tüketici hakem heyetine ya da tüketici mahkemesine gidilebilir. Güncel parasal sınırlar her yıl yeniden belirlenir.
- Sürücünün tehlikeli araç kullandığını düşünüyorsan trafik ihbar hattı 155 ya da jandarma için 156 aranabilir; acil durumlarda 112 tek numaradır.